Toen in 2008 de politiek van de monetaire verruiming begon, had de Federal Reserve, opgericht in 1913, een balanstotaal van $1 biljoen. Nu pompt de Fed jaarlijks $1 biljoen in de economie, hetgeen een ongekende monetaire stimulus is. Echter, desondanks deze stimulus, groeit de economie maar heel matig. Voor dit jaar wordt een economische groei verwacht van nog geen twee procent. In Nederland zouden we al blij zijn als er überhaupt groei was, maar een groei van twee procent is natuurlijk geen getal waar je met dit soort ongekende maatregelen tevreden zou moeten zijn.

Werkloosheid

Het grote probleem in de VS (en andere landen) lijkt te zijn dat er een structureel gebrek aan vraag is. Hierdoor zijn bedrijven uiteraard ook zeer terughoudend met het aannemen van personeel. Het percentage werklozen in de VS noteert thans 7,6 procent. Echter, kijken we terug naar vorige recessies  en in welk stadium we nu staan wat betreft het herstel, dan zou de werkloosheid dicht tegen de 5 procent moeten staan. Daarnaast is de participatie van werkende mensen gedaald, waardoor het lijkt alsof de werkloosheid lager is dan deze in werkelijkheid is. Veel mensen zoeken gewoon niet meer. De Fed heeft duidelijk aangegeven dat men doorgaat met de monetaire verruiming totdat de werkloosheid op 6,5 procent staat. Dat lijkt dus nog een hele weg en dat stelt beleggers blijkbaar erg gerust. De markten zijn volledig gefixeerd op de Fed en het tijdstip van ’tapering’, zodat het idee dat men vooralsnog doorgaat met het verstrekken van overvloedige liquiditeiten (die dus vooral naar de financiële markten vloeien) heel geruststellend aanvoelt.

Emerging Markets

Enigszins zorgelijk is de ontwikkeling in de zogenaamde ‘Emerging marktets’ en China. China laat duidelijk minder economische groei zien, waarbij het bijkomende probleem is dat niemand echt weet hoe hoog die groei nu werkelijk is. Japan vormt een positieve uitzondering tot nu toe, al lijken de financiële markten ook al niet meer te geloven in de succesvolle uitkomst van het monetaire experiment van  Shinzo Abe. De Nikkei staat duidelijk onder zijn top van dit jaar. In Europa lijken we heel langzaam uit het dal te kruipen, maar ook dit zal vooralsnog niet voldoende zijn. Kortom, de kans lijkt reëel dat de VS deze groei niet kunnen vasthouden, omdat  de omgevingsfactoren er niet beter op zijn geworden. Dit betekent dat bedrijven eerder tegenvallende resultaten laten zien en ik ben benieuwd in hoeverre het positieve sentiment onder beleggers dan nog overeind blijft. Het gevaar bestaat de beleggers te veel naar de Fed kijken en de helpende hand van Ben Bernanke en er uiteindelijk een massale schriksituatie ontstaat, als iedereen door dezelfde deur naar buiten wil. Een eerste voorproefje zagen we reeds enkele weken geleden.

Onderzoek naar koerstoppen

Twee weken geleden las ik een interessant artikel in ‘Barrons’ van Mark Hulbert, waarvan ik u de rode draad even wil schetsen. Hulbert onderzocht de afgelopen 35 ‘bull markets’ vanaf 1920 en zocht naar patronen die erop wezen wanneer de markt dichtbij een top was. In het kort zijn dit zijn uitkomsten. Een typische ‘bull market’ komt aan zijn einde nadat de beurskoersen ervoor nog fors stegen. Dus geen langzame afvlakking, maar een forse stijging, gevolgd door een duidelijke top. Gemiddeld stegen de koersen vanaf 1920 met 21 procent in de 12 maanden voor de top en thans noteren we voor de S&P 500 index een stijging van 23 procent over de afgelopen 12 maanden.

Een ander patroon vond Hulbert bij het bestuderen van de koers-winstverhouding. Gemiddeld bedroeg deze 18,7 op de top van een ‘bull market’. Op dit moment noteert de S&P 500 17,9.

Tenslotte presteren de kleinere beusfondsen (‘small caps’) over de afgelopen 12 maanden beter dan de grotere (‘large caps’) fondsen. Dat is een signaal dat het risico op de beurs toeneemt en volgens het onderzoek is ook dit patroon telkens terug te zien.

Positief is volgens de auteur overigens de zogenaamde ‘yield curve’. De yield curve geeft inzichten in de rendementen van (staats)leningen, uitgezet over meerdere looptijden. Hier zien we een normale, steile yield curve, en niet een vlakke of zelfs inverse curve. Een vlakke of inverse curve wordt als zeer betrouwbare indicator gezien dat er onheil aankomt, omdat de obligatiemarkt zich verre van normaal gedraagt.

Zoals altijd, de signalen zijn gemengd en waarschijnlijk kunnen we pas achteraf met ‘zekerheid’ kunnen aangeven waarom de beurzen nu weer zijn gedaald. Echter, en dat geef ik al langer aan, ik vind de vooruitzichten niet van dien aard dat grote risico’s gerechtvaardigd zijn. Daarvoor zijn de potentiële rendementen te laag. Enige voorzichtigheid en dynamisch inspelen op een dalende beurs als er de nodige (charttechnische) signalen zijn lijkt mij de beste strategie voor de komende tijd.

 

Michael Ahrens houdt zich bezig met het ontwikkelen van cursussen en seminars en schrijft blogs over trading op persoonlijke titel (www.cyclustrader.nl) . Hij is daarnaast directeur en partner bij ML Finance Academy (www.mlfa.eu). De informatie in deze column is niet bedoeld als individueel beleggingsadvies of als aanbeveling tot het doen van bepaalde beleggingen. De standpunten en vooruitzichten van Michael Ahrens geven zijn mening weer in zijn hoedanigheid als blogger en columnist bij DFT.nl. Het is mogelijk dat Michael Ahrens op het moment van schrijven posities in genoemde fondsen heeft. Bezoek voor dagelijkse marktcommentaren www.cyclustrader.nl of volg Michael Ahrens via twitter (@cyclustrader).